Newsy

ehr-1476525_640.png

W ramach tzw. Polskiego Ładu ustawodawca wprowadzi w najbliższych miesiącach liczne zmiany podatkowe, które dotyczą również praktycznych aspektów prowadzenia działalności leczniczej w formie indywidualnych lub grupowych praktyk i podmiotów leczniczych. Jedną z nich jest wprowadzenie obowiązku przyjmowania przez przedsiębiorców płatności bezgotówkowych.

Zmiany od 1 stycznia 2022r.

Z początkiem roku wszyscy przedsiębiorcy, w tym również lekarze i lekarze dentyści, będą musieli umożliwić klientom płatności w formie bezgotówkowej (nowy art.19a ust. 1 Prawa przedsiębiorców). Ustawa wskazuje, iż płatność taka może być dokonywana przy użyciu dowolnego instrumentu płatniczego. Nie oznacza to zatem, że każdy z lekarzy i lekarzy dentystów przyjmujących pacjentów komercyjnie – a zatem używający kas fiskalnych – jest zobowiązany do posiadania terminala płatniczego do przyjmowania płatności przy użyciu kart płatniczych. Pojęcie „instrumentu płatniczego” jest zdecydowanie szersze i obejmuje swoim zakresem również takie formy płatności jak przelew na rachunek bankowy, przelew na numer telefonu, przelew typu BLIK, płatność zbliżeniową itp. Za wystarczające zatem należy uznać zapewnienie pacjentom co najmniej możliwości płatności za usługi w formie przelewu na rachunek bankowy lekarza/lekarza dentysty. Pozostałe formy płatności bezgotówkowych miałyby w tej sytuacji charakter fakultatywny (dobrowolny).

zmiany od 1 lipca 2022r.

Dalej idące zmiany są przewidywane od połowy roku 2022r. Zgodnie bowiem z art. 19a ust. 3 Prawa przedsiębiorców, każdy podatnik korzystający z kas fiskalnych on-line będzie zobowiązany zapewnić współpracę takiej kasy fiskalnej z terminalem płatniczym. W tym miejscu pojawia się zatem istotna wątpliwość co do konieczności posiadania przez podatników terminala płatniczego, jeżeli korzystają z kasy fiskalnej on-line. To właśnie takie kasy są co do zasady wykorzystywane w indywidualnych działalnościach gospodarczych lekarzy i lekarzy dentystów. Na obecnym etapie Ministerstwo Finansów nie zajęło stanowiska, czy przedsiębiorcy którzy nie korzystali przed dniem 1 lipca 2022r. z terminali płatniczych będą musieli je zakupić, czy też jedynie kasa fiskalna on-line powinna umożliwiać korzystanie w przyszłości z takiego terminala. Przedsiębiorcom, którzy nie chcą obecnie korzystać z terminali płatniczych dla pacjentów, pozostaje zatem wstrzymać się z ostateczna decyzją o ich instalacji do połowy 2022r., a w międzyczasie umożliwić pacjentom dokonywanie płatności bezgotówkowych w innej formie.

Podstawa prawna.
Ustawa z dnia 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021r., poz. 2105)

adw. Damian Konieczny


Depositphotos_230387252_s-2019.jpg

W ostatnich miesiącach Minister Zdrowia już dwukrotnie zmieniał polecenie skierowane do Prezesa NFZ, którego celem jest wypłata dodatków dla osób wykonujących zawody medyczne z tytułu pracy z pacjentami z podejrzeniem lub zakażeniem SARS-CoV-2. Zmiany te można podzielić na dwa okresy:

od 1 czerwca 2021r. do 31 października 2021r.

We wskazanym okresie dodatek COVID-19 przysługuje wyłącznie osobom zatrudnionym w szpitalach II poziomu zabezpieczenia, które w jednostkach organizacyjnych podmiotów leczniczych (oddziałach)  zapewniają łóżka dla pacjentów z podejrzeniem oraz z potwierdzonym zakażeniem SARS-CoV-2. W pierwszej kolejności należy zatem zweryfikować, czy i w jakim okresie szpital w którym lekarz udziela świadczeń zdrowotnych znajdował się na II poziomie zabezpieczenia COVID-19.

Dla przykładu decyzje Wojewody Pomorskiego w tym zakresie dostępne są na stronie internetowej:

https://www.gdansk.uw.gov.pl/akty-prawne-i-dokumenty-dotyczace-zapobiegania-przeciwdzialania-i-zwalczania-covid-19

 

Dopiero w wypadku ustalenia, iż w tym okresie dany szpital posiadał łóżka II poziomu zabezpieczenia, dopuszczalna jest ocena zaangażowania poszczególnych członków personelu medycznego w udzielanie świadczeń w stosunku do pacjentów podejrzanych lub zakażonych SARS-CoV-2. Jeżeli w szpitalu nie znajdowały się łóżka II poziomu zabezpieczenia, to brak jest podstaw do wypłaty jakichkolwiek dodatków covidowych za ten okres, nawet jeżeli w szpitalu tym pojawiła się liczna grupa pacjentów zakażonych lub jedynie podejrzanych o zakażenie. Dodatki nie przysługują zatem lekarzom zatrudnionym w szpitalach I i III poziomu zabezpieczenia.

Od dnia 1 czerwca 2021r. istotny jest zarówno poziom zabezpieczenia danego szpitala, jak również kwestia obsługi konkretnych łóżek przyporządkowanych do II poziomu zabezpieczenia. Jedynie bowiem udzielanie świadczeń pacjentom w obrębie takich łóżek stanowi podstawę do żądania dodatku covidowego.  Nie ma zatem żadnego znaczenia fakt opieki nad pacjentem z podejrzeniem lub zakażeniem SARS-CoV-2 w okresie 1 czerwca – 31 października 2021r., jeżeli pacjent taki nie znajdował się w jednostce organizacyjnej szpitala, w której umiejscowiono łóżka II poziomu zabezpieczenia.

W całym tym okresie utrzymano zasadę, iż świadczenia w odniesieniu do pacjentów na łóżkach II poziomu zabezpieczenia nie mogą mieć charakteru incydentalnego. Utrzymano również zasadę, że dodatek ten nie może być obliczany proporcjonalnie do wysokości wynagrodzenia miesięcznego (nie dotyczy to jednak sytuacji, gdy w trakcie trwania miesiąca kalendarzowego łóżka II poziomu zostały zlikwidowane). W takim wypadku dodatek powinien być wyjątkowo liczony proporcjonalnie do okresu obsługi tych łóżek.

Jednocześnie należy podkreślić, że nowelizacja polecenia Ministra Zdrowia wprowadziła ograniczenie czasowe w rozliczaniu przez szpitale dodatków z NFZ. Dodatki za okres do 30 września 2021r. mogły być sprawozdawane i rozliczane wyłącznie do 15 listopada 2021r. Oznacza to, że szpitale nie są po tej dacie uprawnione do otrzymania z NFZ środków na wypłatę dodatków covidowych, które nie zostały wcześniej sprawozdane (do 15 listopada 2021r.). W tej sytuacji kierowanie przez lekarzy żądań zgłoszenia przez szpitale ich danych do NFZ w zakresie dodatków covidowych za okres od początku pandemii do dnia 30 września 2021r. należy uznać za bezprzedmiotowe, gdyż po dniu 15 listopada 2021r. korekty sprawozdań są niedopuszczalne.

od 1 listopada 2021r.

Dodatek covidowy wynosi 100% wynagrodzenia, które wynika z umowy o pracę lub z umowy cywilnoprawnej, należnego za każdą godzinę pracy – a nie tak jak poprzednio w wysokości pełnego miesięcznego wynagrodzenia pracownika. Utrzymano jednocześnie kryteria uprawniające do dodatku:

  1. wykonywanie zawodu medycznego,
  2. uczestniczenie w udzielaniu świadczeń zdrowotnych w bezpośrednim kontakcie z pacjentami z podejrzeniem lub z zakażeniem wirusem SARS-CoV-2
  3. praca w oddziałach, w których placówka medyczna zapewnia łóżka dla pacjentów z podejrzeniem oraz z potwierdzonym zakażeniem SARS-CoV-2 (II poziom zabezpieczenia covidowego).

Maksymalna miesięczna kwota dodatku nadal nie może przekroczyć 15 tys. zł.

Do otrzymania dodatku istotne jest zatem uczestniczenie w udzielaniu świadczeń w zakresie łóżek II poziomu zabezpieczenia, w tym również dla celów badań diagnostycznych i konsultacji (przy założeniu bezpośredniego kontaktu z pacjentem). Dodatek przysługuje już od pierwszej pełnej godziny udzielania takich świadczeń. Dodatek nie przysługuje natomiast w wypadku sprawowania opieki nad pacjentem podejrzanym lub zakażonym SARS-CoV-2, a znajdującym się w innym oddziale szpitala niż ten, w którym umiejscowiono łóżka II poziomu zabezpieczenia covidowego.

Minister wprowadził również dodatkowe ograniczenia czasowe w zakresie sprawozdawczości. Szpital ma bowiem maksymalnie 2 miesiące na sprawozdanie wszystkich osób uprawnionych do dodatków COVID-19 za dany miesiąc. Po upływie tego okresu środki wynikające z korekt sprawozdań nie będą przez NFZ wypłacane.

adw. Damian Konieczny


attention-303861_640.png

W momencie uchylenia stanu epidemii przez Ministra Zdrowia wygaśnie warunkowe prawo wykonywania zawodu. Oznacza to, że każdy lekarz z warunkowym prawem nie będzie mógł już wykonywać zawodu lekarza / lekarza dentysty. Warunkowe prawo  uprawnia bowiem do wykonywania zawodu lekarza wyłącznie w okresie ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii – tak stanowi art. 7 ust. 9 ustawy z dn. 05.12.1996r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty.

Powyższe oznacza. że z systemu zniknie kilkuset lekarzy, którzy udzielali świadczeń w ramach warunkowego prawa wykonywania zawodu. 

Warunkowe prawo wykonywania zawodu wygasa także w innych sytuacjach:

  1. gdy lekarz uzyska prawo wykonywania zawodu lekarza / lekarza dentystę na terytorium RP na innej podstawie (m.in. po nostryfikacji dyplomu uzyskanego poza UE, zaliczeniu LEW/LDEW, zdaniu egzaminu z języka polskiego);
  2. gdy zostanie wydana przez Ministra Zdrowia decyzja o cofnięciu zgody (gdy Min. Zdrowia uzyska wiarygodne informacje, że udzielanie świadczeń zdrowotnych przez danego lekarza lub lekarza dentystę stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia pacjentów)
  3. skreślenia z listy członków okręgowej izby lekarskiej (m.in. na skutek pozbawienia lekarza prawa wykonywania zawodu przez sąd lekarski);
  4. gdy upłynie okres czasu, na jaki prawo zostało wydane (warunkowe prawo wykonywania zawodu lekarza / lekarza dentysty może zostać przyznane na czas określony albo na czas nieokreślony – nie dłuższy niż 5 lat od dnia jego wydania przez okręgową radę lekarską);
  5. w razie ubezwłasnowolnienia całkowitego albo częściowego lekarza / lekarza dentysty (na mocy orzeczenia sądu powszechnego – gdy uzna, że danej osobie potrzebna jest pomoc do prowadzenia jej spraw (np. z powodu choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego, pijaństwa lub narkomanii albo innego rodzaju zaburzeń psychicznych lub też gdy dana osoba nie jest w stanie kierować swym postępowaniem);
  6. gdy lekarz / lekarz dentysta złoży oświadczenia o zrzeczeniu się tego prawa (najpierw okręgowa rada lekarska weryfikuje, czy oświadczenie zostało złożone przez konkretnego lekarza);
  7. śmierci lekarza albo lekarza dentysty (m.in. po wpływie do okręgowej izby lekarskiej odpisu skróconego aktu zgonu danego lekarza).

Przypomnieć trzeba, że zarobkowe udzielanie świadczeń zdrowotnych polegających na rozpoznawaniu chorób oraz ich leczeniu po wygaśnięciu ww. warunkowego prawa może stanowić przestępstwo z art. 58 ust. 2 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty z dnia 05 grudnia 1996r., za które grozi kara grzywny, kara ograniczenia wolności albo kara pozbawienia wolności do roku.

Warto także wskazać, że w razie wyrządzenia szkody będącej następstwem udzielania świadczeń zdrowotnych albo niezgodnego z prawem zaniechania udzielania świadczeń zdrowotnych przez ww. lekarza po wygaśnięciu ww. warunkowego prawa, zakład ubezpieczeń będzie mógł odmówić wypłaty odszkodowania, czy zadośćuczynienia na podstawie § 2 ust. 2 pkt. 1 Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej podmiotu wykonującego działalność leczniczą z dnia 29 kwietnia 2019 r. Zgodnie z treścią ww. przepisu ubezpieczenie OC nie obejmuje szkód wyrządzonych przez podmiot wykonujący działalność leczniczą po pozbawieniu lub w okresie zawieszenia prawa do prowadzenia działalności leczniczej. W takiej sytuacji odszkodowanie, czy zadośćuczynienie musiałby zapłacić podmiot leczniczy z własnych środków.

Karol Kolankiewicz

———————————————————————
Karol Kolankiewicz jest adwokatem – członkiem Pomorskiej Izby Adwokackiej w Gdańsku (od 2008r.); specjalizuje się w sprawach związanych z prawem medycznym; autor licznych publikacji z zakresu prawa medycznego, współautor „Komentarza do Kodeksu Etyki Lekarskiej” (2021) oraz podręcznika „Prawo medyczne dla lekarzy. Wybrane zagadnienia prawne” (2021)


1.jpg

Ogłoszony plan likwidacji stażu podyplomowego lekarzy budzi liczne wątpliwości – > w aktualnym stanie prawnym nie ma możliwości udzielania świadczeń zdrowotnych przez studentów medycyny, gdyż:

  1. badanie pacjenta może przeprowadzić jedynie lekarz (art. 32 ust. 1 u.zaw.lek.) – aktualnie student może jedynie obserwować działania lekarza – do tego wyłącznie „w zakresie niezbędnym do celów dydaktycznych” -> do tego wyłącznie w klinikach i szpitalach akademii medycznych, medycznych jednostkach badawczo-rozwojowych i innych jednostkach uprawnionych do kształcenia studentów nauk medycznych (art. 36 ust. 4 u.zaw.lek.);
  2. jedynie lekarz udzielić może informacji przed wyrażeniem przez pacjenta zgody na udzielenie świadczenia zdrowotnego (o stanie zdrowia, rozpoznaniu, proponowanych oraz możliwych metodach diagnostycznych, leczniczych, dających się przewidzieć następstwach ich zastosowania albo zaniechania, wynikach leczenia oraz rokowaniu – art. 31 ust. 1 i nast. u.zaw.lek.)
  3. brak określenia jakie czynności mógłby wykonywać student medycyny: samodzielnie, jakie pod nadzorem lekarza, a jakie po uzgodnieniu, czy konsultacji z lekarzem -> tak jak zostało to określone w zakresie dot. lekarzy w trakcie stażu podyplomowego, np. lekarz stażysta jest uprawniony do przedmiotowego i podmiotowego badania pacjenta oraz udzielania, po konsultacji z opiekunem, porad lekarskich; wydawania, po konsultacji z opiekunem, zleceń lekarskich (art. 15 b u.zaw.lek.);
  4. student medycyny nie ma uprawnienia do dokonywania wpisów w historii choroby i innej dokumentacji medycznej -> lekarz stażysta ma takie uprawnienie we współpracy z opiekunem (art. 15 b ust. 3 pkt. 6 u.zaw.lek.);
  5. student medycyny nie ma uprawnienia do wystawienia recepty, czy skierowania -> lekarz stażysta ma takie uprawnienie we współpracy z opiekunem (art. 15 b ust. 3 pkt. 11 u.zaw.lek.);
  6. student medycyny nie ma uprawnienia nawet do udzielania informacji o stanie zdrowia pacjenta -> lekarz stażysta ma takie uprawnienia (art. 15 b ust. 3 pkt. 7 u.zaw.lek.);
  7. student medycyny nie ponosiłby odpowiedzialności zawodowej za naruszenie zasad wykonywania zawodu lekarza czy norm etycznych przed organami samorządu lekarskiego, gdyż nie jest członkiem samorządu;
  8. nie wiadomo kto miałby ponosić odpowiedzialność cywilną za szkodę wyrządzoną pacjentowi przez studenta (może uczelnia medyczna, może szpital);
  9. nie wiadomo jak miałyby wyglądać relacje studenta medycyny z tzw. personelem średnim – lekarz stażysta na prawo samodzielnego zlecania czynności pielęgnacyjnych (art. 15 b ust. 3 pkt. 8 u.zaw.lek.) / pielęgniarka i położna wykonują zlecenia lekarskie zapisane w dokumentacji medycznej (15 ust. 1 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej z dnia 15 lipca 2011 r.)
  10. udzielanie świadczeń przez studenta medycyny naruszałby prawo pacjenta do świadczeń zdrowotnych udzielanych przez osoby o odpowiednich kwalifikacjach zawodowych (art. 8 ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta z dnia 6 listopada 2008 r.) – student udzielałby świadczeń bez rzeczywistej weryfikacji posiadanej wiedzy teoretycznej i praktycznych umiejętności.

Nie może budzić wątpliwości, że aktualnie wyłącznie staż podyplomowy lekarzy umożliwia niezbędne uzupełnienie wiedzy i umiejętności praktycznych uzyskanych przez studentów w trakcie studiów medycznych. Jest to także gwarancja realizacji prawa pacjenta do otrzymania świadczeń zdrowotnych odpowiedniej jakości.

adwokat Karol Kolankiewicz

———————————————————————
Karol Kolankiewicz jest adwokatem – członkiem Pomorskiej Izby Adwokackiej w Gdańsku (od 2008r.); specjalizuje się w sprawach związanych z prawem medycznym; autor licznych publikacji z zakresu prawa medycznego, współautor „Komentarza do Kodeksu Etyki Lekarskiej” (2021) oraz podręcznika „Prawo medyczne dla lekarzy. Wybrane zagadnienia prawne” (2021)


Karol-Kolankiewicz-ISPOZ.jpg

Zagadnienia związane z wymianą/udostępnianiem danych w dobie epidemii – granice interesu publicznego i interesu osoby fizycznej  omawiać będą eksperci z ISPOZ  Karol Kolankiewicz i Anna Karkut.

Konferencję organizuje Wielkopolska Izba Lekarska w Poznaniu w dniu 27 października 2021r.

Zachęcam do zapisywania się -> Formularz zgłoszeniowy  znajduje się tutaj  

 

adw. Karol Kolankiewicz 

 

———————————

Karol Kolankiewicz adwokat, od 2008 roku nieprzerwanie świadczy pomoc prawną dla Okręgowej Izby Lekarskiej w Gdańsku; specjalizuje się w sprawach związanych z prawem medycznym i ochroną danych osobowych, jak również w sprawach karnych, odszkodowawczych oraz związanych z ochroną dóbr osobistych; prowadzi szkolenia z zakresu prawa medycznego, karnego oraz z zakresu ochrony danych medycznych; autor licznych publikacji z zakresu prawa medycznego; współautor „Komentarza do Kodeksu Etyki Lekarskiej” (2021) oraz podręcznika „Prawo medyczne dla lekarzy. Wybrane zagadnienia” (2021)


pic-team-2.jpg

Lekarzowi przysługuje urlop szkoleniowy w wymiarze 6 dni na przygotowanie się i przystąpienie do PES. Za czas ww. urlopu szkoleniowego lekarz zachowuje prawo do wynagrodzenia (art. 16s ust. 2 ustawy z dnia 05.121996r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty). Przepis ten jest stanowczy, zatem pracodawca powinien taki wniosek o udzielenie urlopu szkoleniowego uwzględnić.

Dodać trzeba, że ww. urlop szkoleniowy przysługuje lekarzowi, który prawidłowo złożył wniosek o przystąpienie do PES do dyrektora CEM  (o którym mowa w art. 16rb ust. 1 ww. ustawy: „Lekarz, który ukończył przedostatni rok szkolenia specjalizacyjnego albo który uzyskał potwierdzenie zakończenia szkolenia specjalizacyjnego, o którym mowa w art. 16r ust. 6 pkt 1, oraz lekarz, który uzyskał decyzję, o której mowa w art. 16 ust. 7 albo 9 […]”). Taki wymóg wynika z treści rozporządzenia w sprawie specjalizacji lekarzy i lekarzy dentystów.

W ww. przepisach nie zawarto żadnego ograniczenia co do tego ile razy lekarz nabywa takie uprawnienie, zatem przyjąć trzeba, że przed przygotowaniem się i przystąpieniem do każdego kolejnego PES lekarz nabywa uprawnienie do ww. płatnego urlopu szkoleniowego.
Zwrócić jednak uwagę należy, że co do zasady PES jest składany w formie egzaminu testowego i egzaminu ustnego (w kolejności ustalonej przez dyrektora CEM), zatem urlop przysługuje lekarzowi jedynie przed pierwszą z ww. części PES – w konsekwencji trzeba przyjąć, że nie przysługuje przez drugą z ww. części PES.

Wątpliwości budziłoby domaganie się kolejnego urlopu szkoleniowego, gdyby lekarz nie przystąpił do PES w wyznaczonym terminie. Zauważyć trzeba, że celem tego przepisu jest odpłatny urlop na łącznie dwie „aktywności”, tzn. przygotowanie się i przystąpienie do PES, zatem, jeżeli lekarz jedynie przygotowuje się do PES, ale nie do niego następnie przystępuje, narusza ww. cel analizowanego przepisu. W takiej sytuacji uznać trzeba, że na przygotowanie się i przystąpienie do kolejnego PES taki urlop szkoleniowy nie przysługuje.

Z kolei w sytuacji, gdy lekarz przygotowywał się i przystąpił do egzaminu PES, ale uzyskał wynik negatywny, to w sytuacji, gdy przystępuje do PES w kolejnej sesji egzaminacyjnej trzeba przyjąć, że ww. urlop szkoleniowy ponownie lekarzowi przysługuje. Celem tego przepisu jest bowiem danie lekarzowi pewnego komfortu w postaci odpłatnego urlopu szkoleniowego na przygotowanie się i przystąpienie do egzaminu PES.

 

adwokat Karol Kolankiewicz

 

——————————————————————–
Karol Kolankiewicz jest adwokatem – członkiem Pomorskiej Izby Adwokackiej w Gdańsku (od 2008r.); specjalizuje się w sprawach związanych z prawem medycznym; autor licznych publikacji z zakresu prawa medycznego zamieszczanych m.in. w czasopismach i portalach: ”Gazeta Lekarska”, „Pomorski Magazyn Lekarski”, „Puls Medycyny”, „Rynek Zdrowia”, „Medical Tribune”, w serwisie „Prawo i Zdrowie”, „Serwis ZOZ” i „Rejestracja w praktyce”;

od 2009r. nieprzerwanie prowadzi szkolenia z zakresu prawa medycznego i ochrony danych osobowych, m.in. dla Naczelnej Izby Lekarskiej (2013-14, 2020-2021), Akademii Humanistyczno-Ekonomicznej w Łodzi (2021), czy Uniwersytetu Morskiego w Gdyni (2018);

współautor „Komentarza do Kodeksu Etyki Lekarskiej” (2021)


ISPOZ 2017. Wszystkie prawa zastrzeżone.